fbpx

Muziek, emoties en je brein

De afgelopen week heb ik gebruikt om lekker wat rust te pakken en interessante boeken te lezen over muziek.. Ik heb veel gelezen over muziek en emotie, en daar wil ik jullie vandaag ook kort iets over vertellen!

Want: Hoe komt het toch dat we zo snel emotioneel betrokken kunnen zijn bij een bepaald nummer? Hoe bepaalde muziek de complete sfeer in een ruimte kan veranderen. Hoe muziek een belangrijke rol speelt bij onze herinneringen?De juiste muziek maakt een leuk feestje, helemaal geweldig. En precies dat ene nummer zorgt ervoor dat een begrafenis extra emotioneel wordt. Ook bepaalde herinneringen worden getriggerd door muziek die we toen, op dat moment, hoorden.
Muziek doet op de 1 of andere manier iets met ons brein, maar hoe dan en wat gebeurt er dan? Ik ga proberen het kort uit te leggen.

De invloed van muziek op ons breinMuzikale emoties, hoe muziek ons brein beïnvloed

Er zijn al verschillende onderzoeken naar gedaan, en elke keer blijkt weer dat muziek een enorme invloed heeft op ons brein. Het roept emoties op, en door muziek worden allerlei gebieden in de hersenen actief en komen ook (extra) met elkaar in verbinding. De hersengebieden waar ik het dan over heb, hebben te maken met beloning, geheugen, zelfreflectie en sensorische en motorische processen.

Tijdens het luisteren naar muziek worden verbindingen gelegd tussen beide hersenhelften. De rechterhersenhelft, die zich voornamelijk bezig houdt met de non-verbale zaken zoals ruimtelijk denken, verbeelding en emotie, vormt beelden en emoties bij de muziek die we horen.De linkerhersenhelft, het verbale gedeelte waar zaken zoals taal worden geregeld, richt zich op het ritme, de betekenis van de tekst en analyseert de partituur.

Voordelen van muziek voor onze hersenen

Maar nu we dat weten, weten we we ook dat we onze hersenen gezond kunnen houden door muziek te luisteren, of nog beter, muziek te maken. In de linker hersenhelft worden bepaalde delen extra gestimuleerd wanneer je leert muziek te maken. Vooral het ritme, de coördinatie, je geheugen en de fijne motoriek (afhankelijk van het instrument dat je bespeelt) zullen verbeteren.

Maar ook je rechterhersenhelft wordt aan het werk gezet. De verbeelding, creativiteit en harmonie worden op scherp gezet. Het spelen van muziek heeft grote invloed op de emoties, je kunt bijvoorbeeld de empathie bevorderen door muziek te maken. De hersenen zullen nieuwe verbindingen leggen, tijdens het maken van muziek.

Niet voor niets wordt muziek zelfs ingezet als therapie. Het is een fantastische manier om nieuwe strategieën te leren en jezelf beter te leren kennen. Je ontdekt wat emoties betekenen die je op de achtergrond voelt. Muziek heeft de kracht om je twee hersenhelften te verbinden, het maakt je gelukkiger en gezonder. Wat heb ik toch een prachtig vak!

Nog 1 dingetje: het is natuurlijk niet zo dat je je hersenen met alleen muziek maken en/of luisteren op scherp moet houden. Ook beweging (bv wandelen) levert een goede bijdrage aan de toestand van je hersenen!


Muziek in de Meivakantie

Het is weer die tijd van de meivakanties.. Veel mensen blijven thuis of gaan dagjes weg, en het weer ziet er nog niet per se veelbelovend uit. De afgelopen dagen kreeg ik geregeld tips om muzikaal aan de slag te gaan in deze korte vakantieperiode. Vandaar dit artikel!

Wat ik zelf altijd heel leuk vind in de vakantie is om weer eens oud repertoire op te pakken en te kijken en ervaren hoe goed ik dat nog beheers. Maar het tegenovergestelde is ook tof: juist iets nieuws doen.

Sowieso zoek ik in de vakantie altijd zaken die anders zijn dan anders, dat geeft me altijd echt het vakantiegevoel en het gevoel van 'opladen'.

Dat kan met nieuw repertoire, maar ook met spannende leuke creatieve processen. In een vakantie heb ik bv uitgevonden hoe ik een toffe online escaperoom zelf kan maken. Maar ik ben ook een keer met huis- tuin- en keukenspulletjes muziek gaan maken en zo zijn er meer dingen.

Een boek lezen over muziek kan ook heel fijn zijn, of gewoon lekker gaan luisteren naar onbekende muziek! 

Wil jij nou echt actief aan de slag met muziek of je instrument? Kijk dan eens in mijn educatieve Youtube-playlist, daar kom je vast iets interessants tegen!


Gehoortraining

Gehoortraining is een vast onderdeel van beroepsmatige muziekopleidingen. Ik heb in mijn conservatoriumopleiding heel wat uurtjes solfège gevolgd en nog veel meer uren zitten oefenen.
Ook bij de muziekexamens (theorie en praktijk) komt gehoorscholing tegenwoordig ruimschoots aan bod. Vaak krijg ik vragen waarom dat nou moet, en wat leerlingen hier nou toch aan hebben.. Ze zien het als een vervelend iets… Iets moeilijks!

Allereerst wat verstaan we onder de term gehoortraining? Kort samengevat is gehoortraining gericht op het op gehoor benoemen en uitschrijven van muziek.

Die vaardigheid kan weer een hulpmiddel zijn bij het uitvoeren, improviseren op of bewerken van bestaande muziek.  Indirect helpt het bij het harmoniseren van melodieën of het componeren van nieuwe muziek. Dat is gelijk het antwoord op de ‘waarom’-vraag.

Waaruit bestaat zo’n gehoortraining? 

  • Het leren benoemen en noteren van intervallen (melodisch en harmonisch)
  • Het leren herkennen en noteren van ritmes.
  • Het benoemen en noteren van akkoorden (harmonisch en melodisch)

Oefeningen

Het doen van korte oefeningen op de computer is een ideale manier om je hierin te trainen. Daarvoor bestaan verschillende handige computerprogramma’s en inmiddels ook apps voor iPad, iPhone en andere tablets. Eartrainer kent voor zelfstudie zo’n 160 aparte oefeningen en is zowel geschikt voor de beginnende als gevorderde muzikant.

De beste betaalde software voor de computer is earmaster, de beste gratis software is solfege, en de leukste sites om gehoortraining te doen zijn www.teoria.com en www.learn2hear.com
Ga voor het leren herkennen van ritmes naar Rhythm Pro HD, een app voor de iPad.

Het in notenschrift opschrijven van een liedje

Al deze oefeningen en tools zijn er uiteindelijk op gericht een muziekstuk, een liedje op gehoor in notenschrift te noteren. dat kun je het beste doen door een muziekstuk op te zetten.

  • Bepaal vervolgens eerst de toonsoort met behulp van je instrument. Meestal kun je dat bepalen aan de hand van de slotnoten.
  • Schrijf nu de melodie uit in maatsoort, toonhoogte en ritme. Controleer met je instrument erbij of de noten kloppen. Met andere woorden: speel wat je hebt genoteerd en controleer of dit overeenkomt met dat wat je hebt gehoord.

Het klinkt allemaal erg moeilijk, en ik kan me ook voorstellen dat het zo overkomt, maar zie gehoorscholingsoefeningen als een uitdagend spel dat je helpt om je muzikale vaardigheden te verbeteren. Sommigen spelen spelletjes als Candy Crush, muzikanten kunnen met gehoorscholing-apps aan de slag!

Muzikale uitdagingen in Corona-tijd

Ik zat afgelopen weekend vol ongeloof en afschuw naar de beelden te kijken van protesten en rellen in Eindhoven, Amsterdam en andere plaatsen. Natuurlijk, je kunt het niet eens zijn met de gang van zaken, en dan mag je dat laten weten. Maar je gaat niet andermans spullen slopen of mensen van hulpdiensten aanvallen!

En ja, ik vind het ook vervelend al die Corona-regels, maar hoe meer je toch met grote groepen bij mekaar komt, hoe langer we met die ellende zitten, denk ik dan met mijn boerenverstand.

Wat bezielt die mensen? Verveling? Balorigheid? Hebben ze geen opvoeding gehad, maar alleen voeding? Ach weet je… Ik kan dat niet veranderen. Wat ik wel kan doen is proberen jullie, mijn volgers, en ook mezelf muzikaal te blijven prikkelen in Corona-tijd. Want zo blijven we lekker bezig met muziek, en muziek leidt af en geeft positieve energie. En dat kunnen we wel gebruiken.

Daarom dus nu een aantal verrassende muzikale uitdagingen voor deze Corona-tijd.

1. Maak je eigen variant van een song of een solostuk wat jij mooi vind

2. Schrijf je eigen solo-stuk! Je vindt hier een Youtube-video van mij over het maken van je eigen dodecafonie.

3. Ga aan de slag met bv Garageband om een eigen blues te componeren! Ook hierover heb ik een video voor je gemaakt.

4. Mis je het samenspelen? Zoek iemand waarmee je (op afstand) kunt samenspelen, dit is hét moment om eens verrassende combinaties te maken!

5. Je kunt ook aan de slag gaan met multi-track opnames, bv met de app Acapella!

6. Verdiep je eens in de historie van je instrument, zoek alles op wat erover te vinden is.

7. Je kunt je natuurlijk ook verdiepen in een bepaalde componist of een bepaald genre om daarover alles te weten te komen.

Last but not least: neem muziekles of volg een leuke workshop! Veel docenten (waaronder ikzelf) verzorgen ook online lessen en workshops.

Juist nu is dat superleuk om te doen. Ik heb bijvoorbeeld workshops in ademhaling, improviseren, componeren, podiumangst overwinnen. Wil jij iets anders? Neem dan gerust contact met me op. Samen komen we er wel aan uit!

Meer weten? Kijk dan eens hier!